Makelaar Breukelen

Het mooie dorp Breukelen heeft veel van zijn oude luister en van zijn oorspronkelijke karakter behouden, onder andere in de vorm van antieke geveltjes. Over het ontstaan van Breukelen tast men in het duister. Een oude bron heeft het over "het seer vermaaklijk dorp Breukelen van hoogden ouderdom, sijnde anno 838 door graaf Rotgar aan de kerk van Utrecht geschonken". In 1139 wordt de plaats "Broclede" genoemd, wat zou betekenen : moerassig land (=broek) aan een waterloop (=lee). Die waterloop, de Utrechtse Vecht, is eeuwenlang de levensader van Breukelen geweest. Langs deze rivier lieten de middeleeuwse heren hun kastelen bouwen. Helaas is uit dat verre verleden weinig bewaard gebleven. Breukelen had vaak te lijden onder oorlogsgeweld. In 1672 werd het door de Franse troepen van Maarschalk Conde vrijwel met de grond gelijk gemaakt.

De loodsdrechtse plassen, ten oosten van Breukelen, bieden gelegenheid tot het beooefenen van vele vormen van watersport. Voor wandelaars is vooral het park Gunterstein (100 hectare) met zijn brede lanen en veel groen een aantrekkelijk gebied.

Kasteel Nijenrode

Een van de meest indrukwekkende gebouwen is het kasteel Nijenrode. De geschiedenis ervan gaat terug tot omstreeks 1270. Het slot werd herhaaldelijk verwoest, weer opgebouwd en weer afgebroken. Zo besloot de Raad van de Stad Utrecht in 1511 "dat men thuys Nijenrode tot der Staten behoef ten gronden toe afbreeken sal", hetgeen meteen gebeurde. Maar in 1527 stond het kasteel opnieuw overeind en in 1632 werd het verbouwd en verfraaid. In 1672 viel het in handen van de Fransen, die het bij hun vertrek in 1673 in brand staken. Nijenrode werd gerestaureerd tussen 1907 en 1918.

Huize Gunterstein

Huize Gunterstein werd van 1611 tit 1619 bewoond door Johan van Oldenbarneveldt. De geschiedenis van deze voormalige ridderhofstad vertoont verwantschap met die van Nijenrode. Het werd in 1511 afgebroken, vervolgens herbouwd, in 1672 door de Fransen verwoest en in 1681 hersteld. Gunterstein mist misschien de allure van Nijenrode, maar komt niettemin monumentaal over door zijn vierkante vorm en geblokte hoekpilaren. Boven het dak rijst een toerentje met nissen uit, waarin beelden zijn gemaakt.

Ridderhofstad Oudaan

De geschiedenis van de voormalige ridderhofstad Oudaan gaat terug tot de 14e eeuw, maar het huidige gebouw dateert grotendeels uit de 16e en de 17e eeuw. Oorspronkelijk had et twee torens, maar alleen de bovenbouw van een van beide gevels bleef bewaard en hangt als het ware tegen een van de twee trapgevels. Dat het huis in 1672 door oorlogsgeweld gespaard bleef, is te danken aan dezelfde Franse maarschalk Conde, die er zijn hoofdkwartier vestigde. Naast bovengenoemde drie panden zijn er nog vele andere fraaie buitenplaatsen in en rondom Breukelen.

Bezienswaardigheden Breukelen

Boom en Bosch (thans in gebruik door het gemeentehuis). Op Boom en Bosch verbleef van 1680 tot 1683 vice-admiraal Engel de Ruyter, de bekendste zoon van Michiel de Ruyter. Een tweede vermaarde inwoner van Breukelen was L.C. Dudok de Wit, die te voet door de wereld trok en daaraan de naam "Kees de Tippelaar" dankte. Hij bewoonde op het einde van de vorige eeuw huize Slangenvecht. Bekend is ook het 18e eeuwse huis Queekhoven. Vermelding verdienen voorts : Vechtvliet (17e eeuw, in barokstijl verbouwd omstreeks 1725) en Vredenoord (18e eeuw). De eenbeukige hervormde kruiskerk van Breukelen dateert oorspronkelijk uit de 15e eeuw, maar werd vermoedelijk in 1705 gedeeltelijk vernieuwd. Het interieur is merkwaardig, met name een aantal overdekte banken en rouwborden van bewoners van de ridderhoofsteden, alsmede een fraai marmeren grafmonument (1766) in de Sint-Barbarakapel, die nog uit de 15e eeuw dateert. In de kerk is ook een gedenkplaat aangebracht, ter herinnering aan de Pilgrim Fathers, naar nieuw Engeland. De plaats waar zij zich vestigden noemden zij Breuckelen, het huidige Brooklyn in New York.